Kontrola jakości
OOS był widoczny już przy zwolnieniu serii. Przypadek Ornispar pokazuje ryzyko błędnej interpretacji chromatogramów
Zdjęcie wygenerowane przy użyciu Magnific Al
Wynik OOS w Ornispar nie pojawił się dopiero podczas późniejszych badań regulatora. Retrospektywny przegląd danych wykazał, że niezgodności w trzech seriach były widoczne już podczas badań wykonywanych przed zwolnieniem serii do obrotu. W przypadku dwóch serii określone sygnały chromatograficzne uznano pierwotnie za niezwiązane z produktem, natomiast w trzeciej serii wynik OOS nie został rozpoznany wskutek nieprawidłowej interpretacji chromatogramu.
Weryfikacja źródłowa: 23 września GIF wycofał trzy serie Ornispar, a 25 września wstrzymał obrót pozostałymi seriami produktu. Uzasadnienie drugiej decyzji szczegółowo opisuje przegląd chromatogramów, serię API G220633 oraz ocenę pozostałych 47 serii.
OOS w Ornispar wykrył najpierw Narodowy Instytut Leków
Sprawa rozpoczęła się od kontroli jakościowej wykonanej przez Narodowy Instytut Leków. W badanej serii 03102554 stwierdzono niespełnienie wymagań dla parametru „substancje pokrewne” w zakresie każdego niewyspecyfikowanego zanieczyszczenia. Pozostałe przebadane parametry spełniały wymagania dokumentacji produktu.
Pierwsze wyjaśnienia wytwórcy wskazywały, że podczas kontroli prowadzonej w ramach zwolnienia tej serii wynik spełniał specyfikację. Przegląd dokumentacji wytwarzania i kontroli nie wykazał również odchyleń ani zdarzeń procesowych, które można było bezpośrednio powiązać z wynikiem NIL.
Dopiero kolejne badania prób archiwalnych zmieniły obraz sytuacji. W przypadku serii 02102554 oraz 03102554 potwierdzono wynik OOS. Obie były w całości wyprodukowane z zastosowaniem tej samej serii substancji czynnej – G220633.
To ważny kontekst również dla wcześniejszego materiału portalu dotyczącego kontroli zanieczyszczeń na przykładzie N-nitrozoduloksetyny. W obu przypadkach problem jakościowy dotyczy zanieczyszczeń, ale przypadek Ornispar pokazuje dodatkową warstwę ryzyka: samo uzyskanie danych analitycznych nie wystarcza, jeśli ich interpretacja nie prowadzi do prawidłowej kwalifikacji wyniku.
Sygnał był na chromatogramie, ale został inaczej zakwalifikowany
Najważniejszy fragment postępowania dotyczy ponownej analizy surowych danych.
Retrospektywny przegląd chromatogramów z badań zwolnieniowych wykazał, że dla dwóch serii występowały sygnały, które w pierwotnej ocenie uznano za niezwiązane z produktem. Dopiero porównanie wyników produktu, API, placebo oraz prób poddanych kontrolowanej degradacji pokazało, że nie powinny być one oceniane w dotychczasowy sposób.
Po ponownej interpretacji wytwórca uznał, że dla serii 02102554 i 03102554 OOS występował już w momencie ich zwalniania.
Dodatkowo przegląd serii 04102554 ujawnił jeszcze inny sygnał chromatograficzny. Pierwotnie przypisano go układowi chromatograficznemu, ponieważ podobny czas retencji obserwowano w próbie ślepej. Późniejsza analiza doprowadziła jednak do wniosku, że także w tej serii wynik należy zakwalifikować jako OOS.
Dla laboratoriów QC jest to szczególnie istotny przypadek. Granica pomiędzy sygnałem pochodzącym od próbki, placebo, matrycy, próby ślepej lub samego układu musi być poparta odpowiednimi danymi. Błędne przypisanie może sprawić, że wynik spełniający kryteria OOS pozostanie nierozpoznany.
Szerszy problem pracy na danych procesowych i wczesnego identyfikowania odchyleń analizowaliśmy już w materiale o cyfrowej stabilności procesów i wykorzystaniu danych do zapobiegania problemom jakościowym.
Jedna seria API wyjaśnia część problemu, ale nie cały
Badania prób archiwalnych substancji czynnej wykazały sygnał w serii API G220633 odpowiadający temu obserwowanemu w dwóch seriach gotowego produktu. Wytwórca wskazał więc specyficzny profil zanieczyszczeń tej serii API jako najbardziej prawdopodobne źródło problemu.
Ta hipoteza nie tłumaczyła jednak wszystkiego.
W serii 04102554 stwierdzono inny sygnał chromatograficzny, niepowiązany z G220633. GIF zwrócił uwagę, że źródło i tożsamość co najmniej jednego zanieczyszczenia pozostawały nieustalone.
To właśnie ten element okazał się ważny przy ocenie ryzyka dla pozostałego portfolio.
Retrospektywna ocena 47 serii nie wystarczyła
Wytwórca przeanalizował chromatogramy pozostałych 47 serii i stwierdził, że nie znalazł nieprawidłowości wpływających na ich pierwotną ocenę.
GIF nie uznał jednak tego za wystarczającą podstawę do wykluczenia ryzyka. W decyzji zwrócono uwagę, że przegląd wykonał ten sam podmiot i z użyciem podejścia interpretacyjnego, które wcześniej doprowadziło do nierozpoznania wyników OOS w trzech seriach. Ocena nie została dodatkowo zweryfikowana w sposób niezależny.
To jeden z najbardziej praktycznych elementów całej sprawy.
W postępowaniu wyjaśniającym nie wystarczy wykazać, że wykonano ponowny przegląd. Znaczenie ma również wiarygodność samego procesu review: zastosowane kryteria, kompetencje osób oceniających, dostęp do raw data oraz niezależność weryfikacji.
Temat kontroli i identyfikowania zanieczyszczeń szerzej rozwija również wcześniejszy materiał „Charakterystyka wzorców zanieczyszczeń. Jaka jakość jest wystarczająco dobra?”.
Z laboratorium do decyzji o całym produkcie
23 września GIF wycofał trzy serie Ornispar i zakazał ich wprowadzania do obrotu. Dwa dni później zdecydował o wstrzymaniu wszystkich pozostałych serii.
Regulator zwrócił uwagę nie tylko na sam poziom niewyspecyfikowanego zanieczyszczenia, ale również na nieustaloną tożsamość części sygnałów oraz wcześniejsze problemy z prawidłową interpretacją chromatogramów.
Przypadek Ornispar pokazuje więc, że kontrola jakości nie kończy się na wykonaniu metody i wygenerowaniu chromatogramu. Krytycznym etapem pozostaje interpretacja danych i sposób, w jaki laboratorium uzasadnia decyzję o uznaniu lub odrzuceniu obserwowanego sygnału.
Opracowanie własne na podstawie:
Źródło: Główny Inspektorat Farmaceutyczny – Rejestr Decyzji GIF
Materiał: Decyzja nr 55/WC/ZW/2026 z 23 września 2026 r.
Adres źródłowy:https://rdg.ezdrowie.gov.pl/Decision/Details?id=739
Źródło: Główny Inspektorat Farmaceutyczny – Rejestr Decyzji GIF
Materiał: Decyzja nr 19/WS/2026 z 25 września 2026 r.
Adres źródłowy:https://rdg.ezdrowie.gov.pl/Decision/Details?id=741
